Herkesin Kendi Hesabını Ödemesine Neden Alman Adabı Deniyor?

Bakec

New member
Hoşlandığınız biriyle gerçekleştirdiğiniz birinci buluşmanın tahminen de en gergin anıdır hesap ödeme süreci. Hesabı direkt siz yahut karşı taraf mı ödemeli yoksa herkes kendi hesabını mı ödemeli? İşte çıkmaza sürükleyen bu durumdan kurtulmak hayli da kolay değil. Ülkemizde tek kişinin hesap ödemesi yerine her insanın kendi hesabını ödemesi için kullandığımız bir tabir var: Evet, Alman yolunden bahsediyoruz.

Pekala niye her insanın kendi hesabını ödemesine Alman tarzı diyoruz hiç düşündünüz mü? Aslında farklı ülkelerde farklı formlarda anılan bu hesap ödeme formülünün ülkemizde Alman metodu olarak anılmasının birtakım sebepleri bulunuyor. Bugün sizlere Alman tarzı isminin nereden geldiğini ve farklı ülkelerde neler dendiğini açıklayacağız.

Dünya savaşlarıyla yıpranma kararı oluşan dev hiperenflasyonların ülkesi: Almanya


Almanya, hem 1, birebir vakitte 2. Dünya Savaşı’nda en ön safhada yer almış ve ikisinde de kaybetmiş bir ülke. 1. Dünya Savaşı’nın akabinde savaş tazminatıyla kolay kolay üstesinden gelemeyeceği bir borcun altına giren ülke, bizler Mustafa Kemal Atatürk önderliğinde ülkemizi kurduğumuz 1923 yılında hiperenflasyonla boğuşuyordu. Hatta durum o kadar ciddiydi ki beşerler maaşlarını bavullarla almaya başlamışlardı.

II. Dünya Savaşı’nda da iktisat olarak büsbütün çöken Almanya, 1950’li senelerdan daha sonra endüstrisini dışarıdan iş gücü alıp büyüterek süratle toparladı. Dışarıdan alınan iş gücü gereksinimi sebebiyle ülkemizden de epey sayıda insan Almanya’ya göç etmişti.

niye her insanın kendi hesabını ödemesine “Alman usulü” diyoruz?


Ülkemizde her insanın kendi hesabını ödemesine Alman tarzı denmesinin niçini, hiper enflasyon günleriyle alakalı. Bu hususta son derece anlaşılır bir açıklama sunan Ekonomist Prof. Dr. Sadi Uzunoğlu’nun açıklaması şöyle:

“Hiperenflasyon yaşayan ülkelerde her şey peşin alınıp satılır. Yaz daha sonra ödeyeyim olmaz. Fiyatlar daima arttığı için beşerler restoranlara ödemeyi yemeden yapar. Almanya bunu iki büyük savaş sonunda yaşadı. Kimse kimseye borç vermedi. Alman yöntemi buradan geliyor.”


Tweet’e buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Ekonomist Uzunoğlu’nun açıklamasından da anlaşılacağı üzere hiperenflasyon niçiniyle halk daima yoksullaştı. Bugün borç verilen paranın yarın bedelinin tıpkı kalmaması niçiniyle kimse kimseye borç vermemeye başladı. Bunun kararında da herkes kendi hesabını ödemeye başladı. Almanya’yla gerek savaş periyotları gerekse de daha sonraki sanayii güçlendirme günlerinde her vakit yakın bağlantılara sahiptik. Ülkemizde her insanın kendi hesabını ödeme durumuna Alman yolu denmesinin gerisindeki niye de aslında buna dayanıyor.

her insanın kendi hesabını ödemesine farklı ülkelerde ne deniyor?


Evet, ülkemizde Alman metodu diyoruz, fakat farklı ülkelerde bu ve gibisi hesap ödeme biçimlerine farklı ülkelerin ismiyle hitap edilebiliyor. Örneğin bizler bu usul hesap ödemeleri için “Alman usulü” derken İngilizce’de “Hollanda usulü” deniyor. Mısır’da “İngiliz usulü”, Pakistan’da ise “Amerikan usulü” manasındaki sözlerle bu hesap ödeme usulü kullanılıyor.

İngilizce’yi lisanı olarak kullanan ülkelerde Hollanda adabı dendiğini söylemiştik. Aslında bunun kökeni de Almanlardan geliyor. 17 ve 18. yılları içerisinde bir fazlaca Almanca konuşan insan ABD’ye göç etti. Pennsylvania’ya taşınan Almanlar, “Pennsylvania Dutch” olarak tanınmaya başladılar. Bunun niçini de Almanya’nın kimi dağlık bölgelerinden gelen insanları için “High Dutch isminin kullanılmasıydı. Hollanda’dan gelen insanlara da “Low Dutch” ismi kullanılıyordu.

Pennsylvania Dutch’lı olarak tanınan insanların arkadaş ortamlarında bile kendi hesabını ödeyip borçlanmaması üzerine vakit içinde bu isim İngilizce’de kendine yer edinmiş oldu. Bu açıdan baktığımızda borç ödeme usulüne en hakikat ismi veren ülkenin “Alman usulü” ile Türkiye olduğunu söyleyebiliriz.

Bugün sizlere niye “her insanın kendi hesabını ödeme” yoluna Alman tarzı dendiğini deklare ettik. Niyetlerinizi yorumlar kısmında bizimle paylaşmayı unutmayın.

Kaynak: 1, 2
 
Üst